Gepubliceerd op 23 augustus 2026 om 17:41
Een thermometer in de zelfcontrole geeft 2,4 graden te weinig aan. Dat is op zich geen ramp, maar de vraag die bepaalt wat je eraan moet doen wordt zelden gesteld: zit de fout in het instrument of in de sensor? Wie de sensor vervangt en merkt dat de fout blijft bestaan, heeft geld weggegooid. Wie het instrument laat kalibreren terwijl de fout in een beschadigde sensorkabel zat, krijgt het goedgekeurd terug, en de volgende meting is net zo onjuist als de vorige.
Wat het is
Een gekalibreerde temperatuursimulator. In plaats van een sensor te verwarmen, voert het apparaat precies het signaal in dat een sensor bij een gekozen temperatuur zou hebben afgegeven. Zo meet je alleen het instrument, niets anders.
- Simuleert thermokoppels type K, J, T, R, N, S en E, zonder omrekentabellen
- 12 instelbare temperatuurpunten
- Selecteerbare koudelascompensatie (CJC), intern of extern
- Bereik per type, bijv. K: -200 tot 1372 graden C, T: -270 tot 400, R en S: 0 tot 1768
- Alle typen conform BS EN 60584-2
- 10 mm lcd-display met alfanumerieke regel, keuze tussen graden C of F, automatische uitschakeling
- Geleverd met type K-kabel en vijfpunts UKAS-kalibratiecertificaat
Het probleem dat het oplost
Een simulator verdeelt de meetketen in twee delen die afzonderlijk kunnen worden onderzocht. Als je de simulator in plaats van de sensor aansluit en het instrument de juiste waarde toont, is het instrument in orde en zit de fout in de sensor of de kabel. Toont het een onjuiste waarde, dan zit de fout in het instrument. Het is dezelfde logica als het vervangen van een verdacht onderdeel door een bewezen goed exemplaar, en het is de enige controle die een eenduidig antwoord geeft, in plaats van één gezamenlijke fout voor de hele keten.
Het is niet hetzelfde als een droogblokkalibrator, en de twee vervangen elkaar niet. Een droogblok verwarmt een echte sensor tot een echte temperatuur en controleert daarmee de hele keten zoals die in de praktijk wordt gebruikt, inclusief de eigen fouten van de sensor. Een simulator slaat de sensor volledig over. De ene beantwoordt de vraag klopt mijn meting, de andere de vraag waar zit de fout.
De koudelascompensatie is het onderschatte detail. Een thermokoppel geeft geen absolute temperatuur, maar alleen een spanning die overeenkomt met het verschil tussen het meetpunt en de aansluiting in het instrument. Daarom moet het instrument zijn eigen aansluittemperatuur kennen en die in mindering brengen. Gaat die compensatie fout, dan toont de thermometer verschillende waarden afhankelijk van hoe warm het in de ruimte is. Zo’n fout is verraderlijk, juist omdat hij verdwijnt wanneer iemand het instrument in een andere ruimte controleert. Met selecteerbare interne of externe CJC kan die functie worden getest in plaats van als vanzelfsprekend te worden aangenomen.
Zeven sensortypen in één instrument betekent ook dat bedrijven met gemengde apparatuur niet voor elk type een apart hulpmiddel nodig hebben, en dat je nooit met de hand millivolttabellen hoeft op te zoeken, een van de plekken waar controles anders misgaan.
Drie typische toepassingen
- Zelfcontrole in de voedingsmiddelenbranche: regelmatig controleren of de thermometers in keuken en opslag de juiste waarde tonen, met documentatie die standhoudt bij een audit.
- Onderhoud en service: storingzoeken in het veld, waar je moet weten of de meter of de sensor vervangen moet worden voordat je een reserveonderdeel bestelt.
- Interne kalibratiewerkzaamheden: als referentie bij periodieke controle van meerdere instrumenten, tussen de externe kalibraties door.
Waarom het loont
Elke thermometer elk jaar extern laten kalibreren is zowel een kostenpost als een periode waarin het instrument niet beschikbaar is. Met een gekalibreerde simulator in huis wordt de frequente controle een routine van enkele minuten, en hoeft de externe kalibratie alleen nog te gelden voor de simulator, de referentie, in plaats van voor elke afzonderlijke meter.
De grotere besparing is echter die welke niet op een factuur te zien is. Een thermometer die uit de pas is gaan lopen, wordt bij de eerstvolgende routinecontrole ontdekt in plaats van bij een audit, en dan gaat het om één enkele meter, niet om de vraag of alle temperaturen die sinds de vorige kalibratie zijn genoteerd nog bruikbaar zijn.